ثبت 10 اثر معنوی و پنج اثر منقول جدید استان در فهرست آثار ملی نهایی شده است

سید احمد برآبادی  در نشست خبری به مناسبت هفته میراث فرهنگی و روز جهانی موزه‌ها، ضمن تبریک روز ملی ارتباطات و روابط عمومی به فعالان رسانه و روابط عمومی، اظهار کرد: سال گذشته هشت اثر میراث طبیعی استان شامل آسمان تاریک و کویر «سه‌قلعه» و چندین درخت کهنسال در فهرست آثار ملی به ثبت رسید.

وی با بیان اینکه خراسان جنوبی همواره رتبه نخست کشور را در ثبت میراث فرهنگی به خود اختصاص داده است، تصریح کرد: بازگشت پرقدرت به مسیر ثبت آثار طبیعی، نشان‌دهنده پویایی و نگاه جامع به تمامی ظرفیت‌های میراثی در سطح استان است.

مدیرکل میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی خراسان جنوبی اضافه کرد: اگرچه فرآیند اداری ثبت این آثار به دلیل شرایط اخیر کشور و اولویت‌های ناشی از جنگ با کمی تأخیر مواجه شد اما پیش‌بینی می‌شود این ۱۵ اثر جدید ظرف یک ماه آینده به فهرست آثار ملی استان افزوده شوند.

وی تاکید کرد: تداوم ثبت آثار ملی علاوه بر حفاظت قانونی، زمینه‌ساز توسعه گردشگری و معرفی هویت تاریخی و طبیعی این خطه در سطح ملی و بین‌المللی خواهد بود.

برآبادی بیان کرد: همزمان با روز جهانی موزه‌ها و آغاز هفته میراث فرهنگی، موزه‌های کشور به دلیل تهدیدهای ناشی از اقدامات رژیم صهیونیستی و آمریکا تعطیل شده‌اند و امسال برنامه‌های این هفته در فضایی متفاوت و با محور صیانت از میراث فرهنگی، انسجام ملی و توسعه ظرفیت‌های گردشگری برگزار می‌شود.

وی عنوان کرد: روز جهانی موزه‌ها را در شرایطی آغاز می‌کنیم که برای نخستین بار موزه‌های سراسر کشور و به تبع آن موزه‌های خراسان جنوبی تعطیل شده‌اند.

وی افزود: رژیم صهیونیستی و آمریکا در جریان جنگ‌های اخیر علاوه بر جنایت‌های متعدد به آثار و بناهای تاریخی نیز تعرض کردند و بیش از ۱۴۰ اثر ملی کشور در این حملات آسیب دید، همچنین چهار بنای ثبت جهانی کشور در معرض تهدید و تجاوز قرار گرفتند.

مدیرکل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی خراسان جنوبی بیان کرد: کاخ‌موزه گلستان به عنوان یکی از نمادهای معماری ایرانی و محل نگهداری اشیای ارزشمند تاریخی نیز از جمله بناهایی بود که مورد تعرض قرار گرفت و به همین دلیل هفته میراث فرهنگی امسال حال و هوایی متفاوت از سال‌های گذشته دارد.

وی ادامه داد: اگرچه موزه‌ها تعطیل هستند اما برنامه‌های متعددی برای گرامیداشت هفته میراث فرهنگی در بناهای تاریخی استان تدارک دیده شده است برگزاری نمایشگاه کودکان در باغ و عمارت اکبریه با همکاری کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان و با یاد کودکان بی‌گناه میناب از جمله این برنامه‌ها است.

برآبادی تصریح کرد: همچنین نمایشگاهی از آثار و فعالیت‌های «محمدامین صادق‌پور» نوجوان دوستدار و حامی میراث فرهنگی خراسان جنوبی و فرزند فیض‌آباد خراسان رضوی در باغ اکبریه برگزار می‌شود که در آن پیشنهادها و طرح‌های وی درباره دژها و بناهای تاریخی استان به نمایش گذاشته خواهد شد.

وی از برگزاری نخستین نشست انجمن خیرین میراث فرهنگی استان در هفته جاری خبر داد و گفت: در این هفته از گنجینه‌های زنده بشری استان نیز تجلیل خواهد شد که از جمله آن‌ها می‌توان به استاد محمد مختاریان سازنده ابزارآلات فلزی در شهرستان زیرکوه و استاد جمشید مودی در حوزه طراحی فرش اشاره کرد.

مدیرکل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی خراسان جنوبی اضافه کرد: استاد مختاریان با وجود نابینایی، سال‌ها در زمینه ساخت ابزارهای فلزی و چاقوهای کشاورزی فعالیت داشته و از چهره‌های شاخص این حوزه به شمار می‌رود.

وی افزود: برگزاری میز خدمت در کنار باغ شهرداری در میدان آیت‌الله خامنه‌ای و همچنین در مصلای بیرجند از دیگر برنامه‌های هفته میراث فرهنگی است تا مسائل و مشکلات فعالان این حوزه به صورت مستقیم بررسی شود.

برآبادی عنوان کرد: انعقاد تفاهم‌نامه همکاری میان اداره کل میراث فرهنگی و ژئوپارک جهانی طبس و کاروانسراها با هدف تقویت همکاری‌ها در حوزه حفاظت از میراث فرهنگی و طبیعی نیز در دستور کار قرار دارد.

وی ادامه داد: در شهرستان بشرویه نیز از استادکار مرمت «عطار » تجلیل خواهد شد و برگزاری رژه خودروهای کلاسیک و کمپر با محوریت انسجام ملی و حمل پرچم جمهوری اسلامی ایران در مرکز استان برنامه‌ریزی شده است.

مدیرکل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی خراسان جنوبی یادآور شد: جشنواره و رویداد غذا در باغ جهانی اکبریه با همکاری انجمن صنایع دستی استان برگزار می‌شود و تشکیل انجمن‌های میراث فرهنگی در روستاهای هدف ثبت جهانی از جمله «افین» و «چِنِشت» نیز آغاز خواهد شد.

وی دیدار با موزه‌داران بخش خصوصی و آغاز پژوهش‌ها برای ثبت آثار در فهرست میراث ناملموس را از دیگر برنامه‌های هفته میراث فرهنگی عنوان کرد و افزود: عملیات اجرایی ایجاد خانه‌های خلاق صنایع دستی و گردشگری در باغ اکبریه نیز با همکاری پارک علم و فناوری آغاز می‌شود.

برآبادی با تشریح اقدامات انجام شده در یک سال گذشته گفت: با وجود تعطیلی طولانی‌مدت موزه‌ها در سال ۱۴۰۴ اقدامات مهمی در حوزه میراث فرهنگی انجام شد که از جمله آن‌ها می‌توان به انتقال و نمایش بزرگترین فرش تصویری تاریخی ایران و جهان در موزه اکبریه اشاره کرد.

وی افزود: آثار «خاوران‌نامه ابن حسام خوسفی» و آثار فرهاد نقاش نیز برای نخستین بار در موزه اکبریه به نمایش درآمد و آثار تمدنی حاشیه بیابان لوت از سه استان خراسان جنوبی، سیستان و بلوچستان و کرمان به این موزه منتقل شد.

مدیرکل میراث فرهنگی خراسان جنوبی اظهار کرد: سال گذشته برای نخستین بار گردهمایی مجموعه‌داران و موزه‌داران بخش خصوصی استان برگزار شد و مسائل و مشکلات فعالان این حوزه مورد بررسی قرار گرفت.

وی گفت: رایزنی با دستگاه‌های اجرایی برای ایجاد موزه‌های تخصصی از جمله موزه علم و فناوری دانشگاه بیرجند نیز در حال انجام است و این مجموعه در مراحل نهایی آماده‌سازی قرار دارد.

برآبادی درباره فعالیت‌های پژوهشی استان نیز بیان کرد: کاوش در محوطه «دق جزیره آیسک ‌سرایان» موجب کشف ابزارهای سنگی مربوط به دوره پارینه‌سنگی شد که قدمت سکونت در خراسان جنوبی را بیش از ۱۰۰ هزار سال افزایش می‌دهد.

وی ادامه داد: این کاوش نخستین پژوهش پس از انقلاب اسلامی در حوزه پارینه‌سنگی استان و دومین کاوش تاریخ میراث فرهنگی خراسان جنوبی در این حوزه به شمار می‌رود.

مدیرکل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی خراسان جنوبی تصریح کرد: در حوزه میراث طبیعی نیز هشت اثر طبیعی استان در سال گذشته ثبت ملی شد که مهم‌ترین آن ثبت آسمان تاریک سه‌قلعه به عنوان تاریک‌ترین آسمان ایران است.

وی افزود: ثبت این اثر ظرفیت بزرگی برای توسعه گردشگری نجوم در استان ایجاد می‌کند و تکمیل کمپ گردشگری نجوم سه‌قلعه نیز در دستور کار قرار دارد.

برآبادی عنوان کرد: مهم‌ترین مسئله پس از ثبت آثار ملی و جهانی ایجاد زیرساخت‌ها و بهره‌برداری مناسب گردشگری از این ظرفیت‌ها است و خراسان جنوبی برای تبدیل شدن به مقصد مهم گردشگری تاریخی و طبیعی کشور نیازمند توسعه زیرساخت‌ها و توجه بیشتر در این حوزه است.

خراسان جنوبی ۱۲شهرستان دارد و مرکز شهرستان سرایان در ۱۶۰ کیلومتری غرب بیرجند است.

خراسان جنوبی هزار و ۲۰ اثر تاریخی، طبیعی و معنوی ثبت شده در فهرست میراث ملی و ۱۰ اثر از جمله باغ و عمارت اکبریه بیرجند، بیابان لوت، قنات بلده فردوس، روستای خراشاد (توبافی) در حوزه صنایع دستی، ژئوپارک طبس و کاروانسراهای خراسان جنوبی و روستای اصفهک ثبت جهانی دارد.

نوشته و خبر نگار : احمد کاشانی  دبیر سرویس گردشگری و میراث و ا.حسن پور